Điều này đang dần trở nên phổ biến và đây là cách đơn giản hoá vấn đề.

Từ góc độ sức khỏe tổng thể, việc có được huyết áp khỏe mạnh còn linh hoạt hơn nhiều so với chỉ số VO2 tối đa vượt trội. Vậy tại sao hầu hết chúng ta không nhìn nhận nó theo cách đó?

Rishi Wadhera, bác sĩ Tim mạch tại Trung tâm Y tế Beth Israel Deaconess và Phó Giáo sư Y khoa tại Harvard Medicine cho biết: Đo huyết áp không mang lại cảm giác hài lòng hay thú vị tức thì khi theo dõi hoạt động thể chất. Nhưng đó là cách duy nhất để đánh giá mức độ căng thẳng trong mạch máu của chúng ta. Vì tăng huyết áp không gây ra triệu chứng nên chúng không được phát hiện, âm thầm làm hỏng các đường ống dẫn máu đến cơ thể và não của bạn, đồng thời làm tăng nguy cơ bị mù do đau tim hoặc đột quỵ.

Tại sao chỉ số này lại quan trọng đến vậy?

Với mỗi nhịp đập, tâm thất trái của tim sẽ bơm khoảng 1/3 cốc máu giàu dinh dưỡng và oxy vào động mạch. Động mạch có kích thước từ động mạch chủ, động mạch lớn nhất, có đường kính lên tới gần 2,54 cm, đến các tiểu động mạch 0,01 mm, có đường kính tương đương với một hạt bột talc. Ngay cả khi kích thước động mạch giảm nhẹ (có thể do nhiều yếu tố gây ra, bao gồm tích tụ mảng bám, hút thuốc, chế độ ăn nhiều chất béo và căng thẳng mãn tính) cũng có thể gây ra sự gia tăng lớn về sức cản, buộc tim phải làm việc nhiều hơn để bơm máu đi khắp cơ thể - giống như bạn cố gắng uống milk shake bằng ống hút nước trái cây của trẻ em. “Ống hút” của bạn càng nhỏ thì huyết áp của bạn càng cao.

Đó là khi mọi thứ trở nên tồi tệ. Tiến sĩ Kelly Christopher - Chủ tịch khoa Tim mạch tại Bệnh viện Đại học Bắc Carolina Rex ở Raleigh giải thích: “Huyết áp cao làm tăng gấp ba lần nguy cơ đột quỵ và suy tim, đồng thời tăng gấp đôi nguy cơ mắc bệnh động mạch vành”. Hơn nữa, tăng huyết áp có thể làm hỏng thận của bạn bằng cách làm suy giảm lưu lượng máu khỏe mạnh trong não và cản trở khả năng loại bỏ các chất thải có hại. Bộ não của bạn cũng không tránh khỏi những vấn đề này.

Vào tháng 8 năm 2025, lần đầu tiên sau 8 năm, Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ và Đại học Tim mạch Hoa Kỳ đã cập nhật hướng dẫn về huyết áp của họ. Daniel Jones, Chủ tịch Ủy ban hướng dẫn và cựu chủ tịch Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ, cho biết: Họ hiện nhấn mạnh mối liên hệ giữa huyết áp cao và suy giảm nhận thức, bởi vì bằng chứng về mối liên hệ đó đã trở nên rõ ràng hơn.

Ngay cả những người khỏe mạnh nhất trong chúng ta cũng có thể gặp vấn đề, vì tăng huyết áp có thể do di truyền hoặc xuất phát từ các vấn đề về thận hoặc chứng ngưng thở khi ngủ. Và nguy cơ này thường tăng theo tuổi tác. Vì thế, khả năng chúng ta bị cao huyết áp là khá cao.

Cách theo dõi số liệu này

Cách duy nhất để có được số đo chính xác vẫn là sử dụng máy đo huyết áp. Việc giám sát tại nhà giúp mọi người dễ dàng tiếp cận thông tin sức khỏe có khả năng cứu sống này. Tất nhiên, không có ý nghĩa gì khi theo dõi huyết áp của bạn một hoặc hai lần một ngày bằng một thiết bị không chính xác, vì vậy hãy kiểm tra danh sách các thiết bị đã được công nhận về chất lượng trước khi mua.

Gần như tất cả mọi người đều thuận lợi từ việc theo dõi tại nhà vì nó có thể giúp bạn phát hiện sớm tình trạng bệnh nhưng đối với một số nam giới, điều này đặc biệt quan trọng. Nếu bạn đã biết mình bị huyết áp cao (ngay cả khi bạn đang dùng thuốc), bạn nên tự mình theo dõi, cũng như bất kỳ ai có các yếu tố nguy cơ bao gồm tiền sử gia đình mắc bệnh này, bệnh thận mãn tính, béo phì, tiểu đường, ngưng thở khi ngủ và chế độ ăn uống kém. Tình trạng này phổ biến hơn ở nam giới da đen, gốc Tây Ban Nha và châu Á và tăng dần theo độ tuổi.

Theo Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật, tăng huyết áp ảnh hưởng đến 30% nam giới từ 18 đến 39 tuổi, 56% nam giới từ 40 đến 59 và 71% ở những người từ 60 tuổi trở lên. Tiến sĩ Kelly nói: “Chỉ riêng những tỷ lệ đó đã cho thấy bạn nên theo dõi bản thân.

Bạn nên hướng đến điều gì?

Huyết áp khỏe mạnh là dưới 120/80 mm Hg (viết tắt của milimet thủy ngân), “tăng” là 120-129/80 mm Hg, và “cao” là 130/80 mm Hg. (Con số đầu tiên biểu thị huyết áp tâm thu, lực tác động lên động mạch khi tim bạn bơm máu, và con số thứ hai là huyết áp tâm trương, khi tim bạn nghỉ giữa các nhịp đập.)

Nếu chỉ số của bạn tăng hoặc cao, bạn có thể thử thay đổi lối sống trong vòng 3 đến 6 tháng. Nếu điều đó không hiệu quả, bạn có thể phải dùng đến thuốc.

Tiến sĩ Kelly cho biết tin tốt cho những người đam mê theo dõi: Huyết áp phản ứng đáng kể với những thay đổi trong lối sống, vì vậy, khi theo dõi huyết áp, bạn có thể thấy những thay đổi thói quen nhỏ ảnh hưởng đến huyết áp như thế nào theo thời gian. Nói cách khác, bạn có thể thấy tất cả các số liệu khác, như số bước đi và giấc ngủ, ảnh hưởng đến huyết áp của bạn như thế nào.

Dường như những giọt nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn. Theo Đại học Tim mạch Hoa Kỳ, cứ giảm 10 mm Hg huyết áp tâm thu, bạn sẽ giảm 17% nguy cơ mắc bệnh tim mạch vành, 27% đột quỵ và 28% nguy cơ suy tim. Tiến sĩ Jones cho biết thêm: “Huyết áp dưới 130 giúp giảm 15% nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ”.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ GIẢM HUYẾT ÁP?

Tập thể dục thường xuyên

Tập thể dục vừa phải 150 phút mỗi tuần hoặc 75 phút tập luyện cường độ cao có thể làm giảm huyết áp tâm thu lên tới 10 điểm trong 1 đến 3 tháng, và lợi ích sẽ kéo dài miễn là bạn tiếp tục vận động. Rèn luyện sức mạnh cũng có hiệu quả, cũng như các bài tập siết cơ như plank, squats và bridge.

Giảm cân nếu cảm thấy cần thiết

Đối với nhiều nam giới, việc giảm khoảng 5 kg có thể tạo ra sự khác biệt giữa huyết áp tăng và huyết áp bình thường.

Thay thế kali bằng natri

Từ lâu, các nhà khoa học đã biết rằng natri góp phần gây ra bệnh cao huyết áp, đó là lý do tại sao chúng ta không nên tiêu thụ quá một muỗng cà phê muối mỗi ngày. Nhưng hiện nay, các bác sĩ cho rằng việc bổ sung nhiều kali hơn mới là điều cần lưu ý, bởi vì lượng kali của bạn càng cao thì bạn càng bài tiết nhiều natri.

Lưu ý đến chất có cồn

Bia rượu là một yếu tố nguy cơ đáng kể gây ra bệnh cao huyết áp. Ban đầu, thức uống này có thể làm giảm huyết áp, nhưng khi tác dụng hết, bạn sẽ trải qua các triệu chứng cai nghiện nhẹ, với nồng độ adrenaline cao và nhịp tim tăng cao. Thêm vào đó, nó có thể gây tăng cân - một yếu tố nguy cơ tăng huyết áp.

Theo Men&life